Hoe los je vochtproblemen in je kelder op?

Een kelder maak je best langs buiten waterdicht wanneer je hem zet, maar dat gebeurt niet altijd. Een kelder die niet goed is afgedicht, is - zeker in regenachtige periodes - een gemakkelijk doelwit voor grondwater. Dat kan nare gevolgen hebben: van afbladderende verf tot vochtplekken tot schimmels, en op lange termijn kan de constructie van je woning eronder lijden. Maar hoe los je het op?

Laag of hoog grondwaterpeil?

Als het hoogste punt van het grondwaterpeil lager ligt dan de vloerplaat van je kelder, zal je niet snel last hebben van vochtproblemen in je kelder. Je moet wel rekening houden met insijpelend regenwater dat ook in de grond dringt en zo zijn weg kan vinden naar je kelder. Ligt het grondwaterpeil hoger dan de vloerplaat van je kelder, dan is het zeer belangrijk dat je je kelder waterdicht maakt.

Een stapje voor

Door voldoende verluchting te voorzien via roosters in het kelderraam of de keldermuren, kan je alvast zorgen voor een instroom van verse lucht. Wil je vervuilde lucht ook afvoeren, dan integreer je de kelder best ook in een mechanisch ventilatiesysteem (type C(+) of D), of plaats je een decentrale ventilator. 

Is een ventilatiesysteem niet mogelijk, maar wil je toch zo veel mogelijk vocht uit de binnenlucht krijgen? Dan kan je een ontvochtiger plaatsen - een mobiel toestel in een kleine kelder of een vast wandmodel in een kelder die onder de volledige woning loopt. Zo'n toestel zorgt voor een constante afvoer van vochtige lucht naar buiten toe. Zo kan de binnenlucht alvast niet zorgen voor ontwikkeling van schimmels en plekken.

Let wel: een ontvochtiger zal problemen veroorzaakt door het grondwaterpeil of insijpelend regenwater niet kunnen tegenhouden. Merk je vochtplekken op je vloer of muren? Dan zijn andere oplossingen van tel.

Vochtige keldermuren

Een kelder ligt deels of helemaal onder het grondniveau, en is daarom de meest vochtige ruimte in huis. Dat maakt het gevoelig voor opstijgend grondwater, en als je daar niets aan doet zit je snel met schimmels en alle onaangename gevolgen van dien.

Zo kan op lange termijn ook de constructie van je woning verzwakken en kan het opstijgend vocht zich voortzetten tot boven het vloerniveau. Wacht dus zeker niet om opstijgend vocht in je kelder te behandelen. Inspecteer je muren af en toe en herstel waar nodig. Het beste blijft uiteraard: voorkomen.

Hoe oplossen?

Langs buiten kan je keldermuren waterdicht maken met een cementgebonden of polymeerhoudende coating, of met een waterdicht membraan. Dat gebeurt wanneer de kelder wordt geplaatst. De meest gemakkelijke weg om vocht te bestrijden in een bestaande kelder is langs binnen. Dat kan je door middel van injectie, of door het aanbrengen van een waterdichte coating op basis van cement of epoxyhars. Het is aangewezen om dit te doen na een lange droge periode, zodat het grondwaterpeil en de druk van het grondwater niet te hoog staan.

Vochtige keldervloer

Naast de muren kan ook je keldervloer aangetast worden door vochtproblemen. De grootste boosdoener is ook hier weer het grondwater of insijpelend regenwater:

• een lek bij de kimnaad (de aansluiting tussen de muur en de vloer);
• (zeer kleine) scheurtjes in de vloer;
• een hoge stand van het grondwater (zeker in een kruipkelder);
• hevige regenval die zorgt voor een verhoogde druk van het grondwater.

Hoe oplossen?

Een keldervloer kan je ook waterdicht maken met een coating op basis van epoxyhars. Hier is het eveneens aangewezen om dit te doen na een langere droge periode.

 

Wanneer een kelder waterdicht wordt gemaakt, moeten de kimnaden extra versterkt worden

Verankering van leidingen en bouten

Vochtproblemen in de kelder zijn meestal, maar niet altijd aan grondwater te wijten. Ook leidingen die door je kelder lopen kunnen voor problemen zorgen. Als je daar met een lek zit, kan vocht snel en gemakkelijk voor problemen zorgen zoals vochtplekken en schimmels.

Hoe oplossen?

Lekken in leidingen kan je zelf verhelpen met afdichtingspasta’s. Daarvoor moet je eerst de scheur of het gat uitkappen met een beitel, je zorgt voor een diepte van minimaal 2 cm. Vervolgens spoel je het vuil weg met zuiver leidingwater, waarna je de het afdichtingsmiddel mengt met leidingwater tot je een pasta hebt die je op het gat kan persen. Vervolgens breng je nog een waterdichte coating aan. Verouderde en versleten leidingen vervang je uiteraard het best meteen.

Lekken door barsten of scheuren

Scheuren en barsten in de muren kunnen ook een gevaar vormen voor je kelder als je er niets aan doet. Ze vormen namelijk een gemakkelijke ingang voor vocht. Dat laat zich merken als het bezetwerk of behang loskomt, als de verf afbladdert of wanneer je schimmelvorming begint te zien.

Ook is het best om regelmatig de kimnaad eens te inspecteren op scheuren of barsten, zeker in regenachtige periodes, wanneer de druk van het grondwater sterk toeneemt.

Hoe oplossen?

Bij barsten of scheuren ga je op dezelfde manier te werk als bij lekken in leidingen en bij bouten. Er is echter een verschil tussen kleine scheurtjes die ontstaan door het zetten van het metselwerk of de pleister en een ernstigere scheur door bijvoorbeeld slechte verankering van het metselwerk of verzakkingen.

Bij deze laatste zal het vullen van de scheur niet helpen omdat de muren in beweging zijn en de scheur zich telkens terug zal vormen. In dat geval doe je beter beroep op een gespecialiseerde firma die stappen kan ondernemen zoals het 'naaien' van de muur met wapeningsstaven of het verstevigen van de funderingen.

Zware beschadigingen in je kelder

Staat het water in de kelder regelmatig zo hoog dat je je broekspijpen moet overplooien? Dan zal je er met enkel een coating niet geraken. Je gaat best ten rade bij een professional. Daarbij kan je kiezen tussen een drainage of een volledige dichting. Een woordje uitleg.

Vloerdrainage

Als er een grote grondwaterdruk op de onderste laag van de kelder zit, is een vloerdrainage aangewezen. Bij een hoge druk kan de vloerplaat namelijk barsten en de kimnaad scheuren, wat voor een hoge infiltratie zorgt. Bij een vloerdrainage wordt een nieuwe gedraineerde betonnen vloerplaat zwevend gegoten op een pvc noppenmat.

Het water dat binnenkomt in de kelder kan nog steeds tussen de noppen circuleren, waardoor een drainagesysteem wordt gecreëerd richting een pomp waar het water naartoe kan vloeien. Het water wordt zo weggevoerd naar de afvoer.

Voor de wanden kan er ook een wandmembraan worden aangebracht met eenzelfde noppenstructuur. Het vocht dat de wanden binnensijpelt kan ook mee in het drainagesysteem worden ingebracht. 

Het pompsysteem kan zowel als inbouw als in opbouw worden geplaatst. Inbouw (in de vloerplaat) wordt echter afgeraden, omdat dat voor destabilisatie kan zorgen. Het is dus beter om het pompsysteem in opbouw op het laagste punt van de vloerplaat te plaatsen.

Voor je zo’n dergelijk systeem plaatst, moet je kelder eerst worden leeggemaakt. Er moet ook een afvoerpunt zijn voor het te draineren water, en permanente stroom om de pomp te doen werken. De afwerking kan je zelf kiezen: je kan een chape leggen en tegelen, of je kan het beton zelf polieren. Een drainagesysteem plaatsen kan 1 à 2 dagen in beslag nemen.

Op langere termijn kan zo’n pomp gevolgen hebben wat betreft de stabiliteit van de woning, omdat niet alleen water maar ook zanddeeltjes worden weggezogen. Dat kan uiteindelijk verzakkingen als gevolg hebben, en dan is een volledige dichting vaak een betere optie.

Kelderdichting

Een niet- of gebrekkig afgedichte kelder kan je ook langs binnen volledig laten afdichten. Een complete afdichting zorgt voor een droog gebruik van een kelder, terwijl bij het afpompen de luchtvochtigheid in de kelder hoog blijft.

Voor dergelijke dichtingswerken kunnen aangevat worden, moeten er eerst een aantal voorbereidende werken gebeuren. Dat hangt af van hoe de kelder eraan toe is. Dat kan gaan van het uitbreken van vloertegels, wegkappen van slechte bezetting, zuiverstralen van muur en vloer, puin verwijderen, …

Daarna wordt een product op de muren aangebracht dat schadelijke zouten neutraliseert. Vervolgens komen er verschillende dichtingslagen en verruwingslagen op die moeten uitharden voor het de beurt is aan de toplaag.

Voor de toplaag wordt aangebracht kunnen er zich nog eventuele insijpelingen voordoen. Die worden weggewerkt met een sneldichtend materiaal. Daarna kan de toplaag worden aangebracht. Hou rekening met een droogtijd tot 2 weken.

 

Folie en nieuwe wand
Er kan ook gewerkt worden met vochtwerende folie. Die wordt aangebracht op een (voorbereide) keldermuur. Daartegen wordt vervolgens een nieuwe wand geplaatst. Vaak wordt hierbij meteen ook de keldervloer vernieuwd. Dat gebeurt vooral bij kelders die in zeer slechte staat zijn.